ดอกมะลิ

ปัญหาของเกษตรกรที่มีอาชีพทำไร่มะลิ คือการรักษาความสดของดอกมะลิที่เก็บได้ไม่นาน มะลิจะเริ่มเน่าเสีย

กลีบดอกอ่อน ทำให้ไม่เป็นที่ต้องการของตลาด ไม่สามารถที่จะนำไปร้อยเป็นพวงมาลัยได้ การทดลองครั้งนี้

จึงได้ศึกษาวิธีการทดลองการเก็บรักษาดอกมะลิด้วยสารเคมีชนิดต่างๆ ที่มีผลต่อความคงทนของดอกมะลิ

โดยแบ่งการทดลองออกเป็น 5 ขั้นตอน คือ

ขั้นตอนที่ 1 กำหนดค่าดัชนีการบานและการตูมของดอกมะลิ พบว่าดอกมะลิที่บาน ที่ไม่นำไปร้อยพวงมาลัย

มีเส้นผ่านศูนย์กลางดอกระหว่าง 9.10 mm - 10.00 mm มีค่าเฉลี่ย 9.45 mm ส่วนดอกมะลิที่ตูมมีค่าเส้นผ่านศูนย์กลาง

ของดอกระหว่าง 8.95 mm - 8.10 mm

ขั้นตอนที่ 2 ศึกษาอัตราส่วนที่เหมาะสมของสารเคมีชนิดที่มีผลต่อความคงทนของดอกมะลิ โดยทดลองกับ

สารเคมี 4 ชนิด คือ ยาแอนตาซิล ยาพารา ยาทัมใจ ปูนแดง ในสารละลาย 4 ชนิด ความเข้มข้น คือ 125 mg

250 mg 375 mg 500 mg ผสมน้ำ 500 cm3

ผลการทดลองพบว่ายาแอนตาซิล ความเข้มข้น 500 mg ผสมน้ำ 500 cm3 เก็บรักษาดอกมะลิไว้ได้นานที่สุด

3 วัน 8 ชั่วโมง สารละลายปูนแดงทุกความเข้มข้นเก็บรักษาดอกมะลิไว้ได้นาน 2 วัน 12 ชั่วโมง

เช่นเดียวกับสารละลายยาพาราทุกความเข้มข้นเก็บรักษาดอกมะลิไว้ได้นาน 2 วัน 8 ชั่วโมง และสารละลาย

ยาทัมใจทุกความเข้มข้น เก็บรักษามะลิได้นาน 2 วัน

ขั้นตอนที่ 3 ศึกษาเปรียบเทียบชนิดของสารเคมีที่มีผลต่อความคงทนของดอกมะลิ

ผลการทดลองพบว่าสารละลายยาแอนตาซิลความเข้มข้น 500 mg ผสมน้ำ 500 cm3 สามารถทำให้ดอกมะลิสด

กลีบดอกไม่อ่อน เก็บรักษาดอกมะลิได้ดีกว่าสารทุกชนิด ที่ใช้ในการทดลอง คือ เก็บรักษาดอกมะลิได้ 3 วัน 8 ชั่วโมง

ดีกว่ากลุ่มควบคุม ซึ่งเก็บได้นานเพียง 12 ชั่วโมง

ขั้นตอนที่ 4 ศึกษาหาระยะเวลาที่เหมาะสมในการแช่ดอกมะลิในสารเคมีเพื่อรักษาความคงทน

โดยใช้สารละลายยาแอนตาซิล ที่เก็บรักษาดอกมะลิได้ดีที่สุดจากการทดลองตอนที่ 3 มาทดลอง ผลการทดลอง

พบว่าเวลาที่ใช้ในการแช่สารเคมีในการเก็บรักษาดอกมะลิในยาแอนตาซิลนาน 2 ชั่วโมง และ 3 ชั่วโมง

จะทำให้ดอกมะลิมีสีเหลือง กลีบดอกอ่อน โดยเฉพาะถ้าแช่ดอกมะลิ 3 ชั่วโมง กลีบดอกมะลิจะอ่อนจนเละ

ไม่สามารถร้อยมาลัยได้

ขั้นตอนที่ 5 ศึกษาหาสภาพกรด - เบสของสารที่ใช้ในการรักษาความสดของดอกมะลิ

ผลการทดลองพบว่าสารละลายยาทัมใจ มีสภาพความเป็นกรดมากที่สุด คือมีค่า pH 2.2 สารละลายยาพารา

มีสภาพเป็นกลาง คือมีค่า pH 7.0 สารละลายยาแอนตาซิลสภาพเป็นเบสอ่อน คือมีค่า pH 8.1 ส่วนปูนแดง

มีสภาพเป็นเบสมากที่สุด คือมีค่า pH 12.0

ประโยชน์ของโครงงานนี้ เป็นการลดต้นทุนในการผลิตของเกษตรกรเพราะดอกมะลิมีความสด

กลีบดอกไม่อ่อน ยืดระยะเวลาการจำหน่าย ทำให้ลดการสูญเสียของดอกมะลิ และทำให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น